Zes  stappen om je angstreflex te doorbreken en voluit te leren spreken in het openbaar.

Een pitbull piept in een hoek van een flatgebouw in Miami. Zijn gespierde lijf trilt als een blad terwijl de hond als een bezetene aan de deur krabt. Waarom? Zijn baasje heeft de kookplaat aangezet. De hond is als de dood voor het geluid. In de loop der tijd is de pitbull bang geworden voor de stofzuiger en de broodrooster. En nu dus ook voor  de kookplaat. De bewoners Ally en Jack zijn het zat om hun leven aan te passen aan de beperkingen van hun huisdier. Ze zoeken hulp bij ‘The Dogwhisperer’, een Mexicaanse hondenfluisteraar van de gelijknamige tv-serie.

Wat een boeiende overeenkomst,’ dacht ik toen ik naar de serie keek en mijn gedachten uitgingen naar sommigen van mijn klanten die zich,  omwille van hun podiumangst, steeds verder in hun kantoor hadden teruggetrokken om een speech te vermijden

Maar zelf ben ik ook bekend met spanning en hartkloppingen als ik het  podium opga en weet ik – dat als ik het volg – het hand over hand kan toenemen.

Mens en dier zijn elkaars gelijke als het gaat over primitieve reflexen bij gevoelens van angst en onveiligheid. Zonder training en bewustwording kunnen dezelfde reflexen je leven overnemen en lam leggen.

Dit komt omdat angst en dus ook podiumangst teruggrijpt naar een oude geconditioneerde respons van ‘fight, flight or freeze’. Die respons ontstaat in de hersenschors. Uitingen als zweten, trillen, stotteren, tekst vergeten of het afsplitsen van je aandacht, zijn een vertaling van die respons in je lichaam.

‘Let me show you how your dog can snap out of it’, riep Cesar Milan, de hondenfluisteraar, toen hij de hond aan de riem nam en dichter bij kwam. In kleine stapjes slaagde ‘The Dogwhisperer’ erin om het vertrouwen van de pitbull te winnen en hem volledig in overgave op zijn rug te leggen. Vervolgens ging de kookplaat aan en liet Cesar zien hoe hij de gefixeerde aandacht van het dier kon doorbreken met een gedoseerde prik in zijn ribbenkast. De hond schrok even maar werd vervolgens rustig, met zijn tong uit zijn bek.

‘Prachtig’ dacht ik op de bank in de huiskamer.’ Want ik weet uit ervaring dat deze aanpak ook werkt voor mensen die bang zijn om zich te manifesteren voor publiek.

Het geheim van Cesar’s aanpak bestaat uit de combinatie van 2 onderdelen :

Ik kreeg gisteren een klant aan de lijn die volgende week wil spreken in het openbaar en op dit moment duizend dodend sterft. Samen bespraken we een traject om in de loop der tijd meer zelfvertrouwen op te bouwen. Maar de klant wou ook direct worden geholpen met een aantal praktische tips. Hieronder volgen 11 tips die je meteen kunt toepassen.

EERSTE HULP BIJ SPREKEN IN HET OPENBAAR

Is het zover? Sta je voor een toespraak en sterf je duizend doden? Dan kunnen deze tips je helpen herinneren dat het allemaal goed komt.

TIPS.

1. Het is normaal dat je zenuwachtig bent. Besef dat iedere spreker, ervaren of niet, hier last van heeft. Geen probleem. Het hoort erbij.
2. Visualiseer gedurende drie avonden voor de toespraak hoe stevig je er staat en hoeveel enthousiasme je uitstraalt. Ook het publiek lacht je welwillend toe.
3. Hou het zo eenvoudig mogelijk. Vele sprekers proppen te veel woorden in hun toespraak en haasten zich door hun speech. Of ze zijn bang om de lijn van hun verhaal te verliezen of omdat niet alles gezegd kan worden. Kies er daarom voor om zaken weg te laten tot je verhaal een heldere lijn heeft zonder uitweidingen.
4. Oefen zo veel mogelijk van te voren. De beste manier om te oefenen is om rond te lopen en je woorden uit te spreken. Zo kan je merken welke zinnen er lopen en welke niet en bijzaken weglaten. Bulletpoints met een logisch verloop geven je houvast in je verhaal.
5. Doe een ontspanningsoefening dertig seconden van te voren. Breng je aandacht bij de uitademing bijvoorbeeld. Let erop dat je meer lucht uitademt dan inademt. Bij iedere uitademing denk je aan ontspannen.
6. Maak verbinding met je publiek. Besef dat mensen in het publiek jou gunstig gezind zijn en willen dat je het er goed van af brengt. Spreek sommigen van hen aan op de eerste rij om alvast kennis te maken en het ijs te breken.
7. Durf je publiek een voor een aan te kijken. Het gevolg is dat zowel spreker als toehoorder zich “gedragen voelen door een aandachtsveld” en dit het publiek uitnodigt om mee te werken.
8. Geef gepaste aandacht aan je angstgevoelens. Sommige sensaties en emoties zijn erg intens als je spreekt in het openbaar. Je eerste reflex is om ze te negeren, of andersom, er helemaal in mee te gaan. Dit is niet behulpzaam. Een andere aanpak is de perifere aandacht. Je neemt je angst waar samen met de bijbehorende lichaamssensaties alsof ze op zichzelf staan, als een onderdeel in een landschap. Het is er maar er is ook meer dan dat. Ondertussen kijk je rond naar je toehoorders, neem je een slokje water en laat je de sterke emoties ongemoeid hun gang gaan. Geen probleem. Je bent er bij zonder er mee samen te vallen.
9. Richt je aandacht naar buiten. Gevoelens van angst en spanning zorgen voor een preoccupatie met wat er zich in jou afspeelt ( Doe ik het goed, zal het lukken?). Dit kan je omdraaien door je te richten op je publiek? ( Ben ik te verstaan, ben ik te volgen?) Zo hou je verbinding en nodig je het publiek uit om samen te werken.
10. Mobiliseer enthousiasme en expressie. Alle zintuigen zijn uitgenodigd op het feestje dat presenteren heet. Proef de woorden die je uitspreekt, laat je raken, verbaas jezelf over wat zich aandient en laat dat zien. Ook je stemkleur en je gebaren zijn welkom. Je zult merken dat de aanwezigheid van een publiek jou kan helpen om daar dichter bij te komen. Het versterkt jouw beleving als het ware. En ook andersom. Met je expressieve beleving nodig je toehoorders uit om mee te gaan in jouw wereld.
11. Hou vertrouwen. Slecht 10% van je zenuwachtigheid is te merken. De meeste mensen hebben geen notie van je knikkende knieën en je transpiratie en gunnen jou dat je schittert voor publiek.

To zover de tips. Ik wens je heel veel succes bij je presentatie en hoor graag hoe deze tips voor jou hebben gewerkt.
Mocht je zelf op- en aanmerkingen hebben of een interessante aanvulling dan lees ik graag je reactie.

Meer weten? www.totaalpresent.nl

Het is algemeen bekend. Met een vragenrondje word je presentatie krachtig en boeiend. Het  doet recht aan het publiek dat ruimte krijgt om te participeren. Het doet ook recht aan de spreker die zijn boodschap kan toetsen, nuanceren en bijstellen. De woorden beklijven met praktische voorbeelden die uit het leven zijn gegrepen. Iedereen zit op het puntje van zijn stoel. Met een vragenrondje neemt dus de impact van je presentatie aanzienlijk toe.

Ik begrijp waarom dit onderwerp leeft bij de deelnemers van presentatietrainingen. Ze vragen zich af wat ze kunnen doen als vragen van het publiek uitblijven. In het volgende artikel zet ik de aandachtspunten op een rij.

• Kondig je vragenrondje aan. Zeg niet, plompverloren: “Zijn er nog vragen?” Dit kan verlammend werken op je publiek. Toehoorders hebben tijd nodig om eerst een vraag te formuleren in hun hoofd. Zorg daarom dat je voldoende tijd inbouwt voor je toehoorders, zodat ze kunnen schakelen naar een interactief gedeelte.

• Stel zelf vragen aan het publiek. Je draait de rollen om. Toehoorders hebben soms richting nodig om hun vraag scherp te krijgen. Zo kan je een onderdeel samenvatten uit je speech en het publiek naar hun mening vragen. De ene mening lokt de andere uit en de dialoog komt op gang.

• Wissel af tussen open en gesloten vragen. Voorbeeld.  “Ik ben benieuwd hoe dit bij jullie is aangekomen? Vooral het laatste onderdeel. Is dit bekend of is het nieuw?” Het afwisselen zet aan tot nadenken en nodigt uit tot een gesprek.

• Deel je beleving met je publiek. Bijvoorbeeld met een persoonlijk verhaal. “Na een werkdag ga ik hardlopen. Da doe ik al jaren. Er komt dan serotonine vrij. De runners’ high. Dat vind ik geweldig. Zijn er mensen die hardlopen in de zaal?” Handen gaan omhoog. “Kennen jullie dat gevoel? Wil jij er iets over vertellen”. Het ijs is gebroken door een brug te slaan naar het publiek.

• Het publiek stelt anoniem vragen. Is het onderwerp moeilijk bespreekbaar, dan kan het publiek een vraag anoniem op papier stellen om later in de presentatie aan bod te komen.

• Vraag een bekende in het publiek om je te helpen.Toehoorders ervaren een drempel voor de eerste vraag. Het kan een tijdje duren alvorens iemand het aandurft. Je kan dit omzeilen door een bekende in het publiek te vragen om als eerste de drempel te nemen.

Andere tips bij een vragenrondje:

• Bereid je voor op mogelijke vragen.
• Deel je presentatie in blokjes met ruimte voor Q&A.
• Reserveer voldoende tijd voor Q&A.
• Vraag de vraagsteller om te staan.
• Luister naar de hele vraag en herhaal deze voor alle toehoorders.
• Bedank de vraagsteller.
• Beantwoord de vraag achter de vraag.
• Check bij de vraagsteller of de vraag is beantwoord.
• Wees eerlijk, ook als je het antwoord niet kent.

Op de hoogte blijven? Geef je op voor de nieuwsbrief.